|
Krótka
historia miasta
Listopad
1292: Wacław II wydaje przywilej
lokacyjny „Nova Civitas Sandecz”. Dokument
był bardzo korzystny dla osadników. Pozwalał im zbudować z
miejsce jatki, dwie łaźnie,
dowolną ilość młynów. Miasto mogło
przeznaczyć na swoje potrzeby 5/6 wpływów z sukiennic, kramów
rzemieślniczych, składów winnych i probierni srebra.
1311:
W czasie buntu mieszczan krakowskich
przeciwko Łokietkowi, Nowy Sącz opowiedział się po
stronie władcy. Mieszkańcy zyskali miano „Wasza nazwa wierni
Sądeczanie”. Liczne przywileje i nadania, jakie za tym poszły,
umacniają pozycję grodu jako
ważnego przygranicznego punktu handlowego w tej części
kraju i otwierają mu lata świetności.
1350
– 1360: Kazimierz Wielki rozbudowuje
miejskie fortyfikacje oraz istniejący już zamek. Sądeccy
kasztelanie zasiadali w Senacie na czołowych miejscach. Ostatni
starosta sądecki – Stanisław Małachowski był
również marszałkiem ostatniego sejmu Rzeczypospolitej.
Kwiecień
1410: Władysław
Jagiełło spotyka się w sądeckim zamku z księciem
Witoldem, skąd wyrusza na wyprawę wojenną przeciwko
Krzyżakom. Nowy Sącz zyskuje sławę dzięki wyrobom
metalowym i sukienniczym.
1448:
Biskup krakowski Zbigniew
Oleśnicki wynosi kościół św. Małgorzaty do
godności kolegiaty. Później, ten sam kościół zostaje
bazyliką mniejszą.
Wiek
XV i XVI: Nowy Sącz przeżywa
lata świetności. Dzięki znakomitym artystom i
rzemieślnikom, miasto rywalizuje w sztuce z Krakowem.
Wiek
XVII: Nowy Sącz podupada i traci
na znaczeniu. W roku 1611 wielki pożar niszczy miasto. Potop
Szwedzki dopełnia zniszczeń. Kolejne wojny doprowadzają
miasto do upadku. W drugiej połowie wieku zamieszkuje w nim
około 1 300 osób.
Wiek
XVIII: Dwa lata przed pierwszym
rozbiorem Polski, po konfederacji barskiej, tereny Sądecczyzny
zajmują wojska austriackie. W 1772 roku ziemia sądecka
oficjalnie zostaje włączona do monarchii Austro-Węgierskiej.
Rządy zaborcy sprowadziły Nowy Sącz do rangi
prowincjonalnego miasteczka, siedziby cyrkulu.
Wiek
XIX: Szansą dla miasta staje
się uruchomienie tarnowsko-leluchowskiej
linii kolejowej. W 1884 roku, miasto uzyskuje połączenie
kolejowe z Chabówką. W tym samym roku miasto otrzymuje
kanalizację. Pod koniec wieku rozpoczęto budowę „Starej
Kolonii” – robotniczo-kolejarskiej dzielnicy mieszkalnej ze 100 domami,
kościołem, 2 szkołami i centrum kultury. W 1892 roku,
miasto liczyło 12 000 mieszkańców. Miało też
centralę telefoniczną, drukarnie i lokalne gazety.
Rok
1918: Odzyskanie
niepodległości. Miasto otrzymuje szpital, elektrownie,
gimnazjum, wodociągi i rzeźnie.
6
września 1939: Do Nowego
Sącza wkraczają Niemcy. Miasto zamieszkiwało 34 tyś. obywateli. Wojnę przeżyła 1/3. W
dzielnicy zamkowej, hitlerowcy urządzili getto, skąd wywozili
do obozów zagłady sądeckich Żydów. Nowy Sącz wychodzi
z wojny bardzo zniszczony. Straty sięgają 62% majątku.
1975:
Nowy Sącz zostaje stolicą
województwa, liczącym się na południu kraju ośrodkiem
miejskim i administracyjnym.
Koniec
lat 80-tych i początek 90-tych: Razem
z resztą kraju, miasto korzysta z owoców powrotu do demokracji.
Następuje szybki rozwój miasta i jego infrastruktury.
2000:
Reforma administracyjna kraju czyni
Nowy Sącz stolicą powiatu. Działalność
Wyższej Szkoły Biznesu – National
Louis University przyciąga do Nowego
Sącza młodych ludzi z całego kraju i z wielu miejsc na
świecie.
1
maja 2004; Wraz z całym krajem Nowy
Sącz staje się częścią Unii Europejskiej
skupiającej 25 państw. Miasto i jego mieszkańcy stoją
przed nowymi wyzwaniami i szansami płynącymi z członkostwa
w UE.
|